به گزارش روابط عمومی حوزه هنری انقلاب اسلامی، زهیر توکلی در پنجاهودومین جلسه از سلسله نشستهای بیهقی خوانی به ادامه بحث درباره «مواضعه، سوگند و خلعتپوشی احمد» در تاریخ بیهقی پرداخت.
توکلی در بخشی از سخنان خود با اشاره به تاریخ بیهقی گفت: بسیاری از اشکالاتی که برای رفع ابهام در تاریخ مطرح میشود، ممکن است ریشه ایدئولوژیک داشته باشد. برای مثال، اینکه سلمان فارسی در دوران حکومت خلفا به عنوان فرماندار مدائن منصوب شد؛ این پرسش مطرح است که چرا سلمان این مسئولیت را پذیرفت؟ آیا امیرالمؤمنین(ع) به او دستور داده بود یا خیر؟ ما پاسخ قطعی این پرسش را نمیدانیم. با این حال، نتیجه این انتصاب، خیر و برکت بوده است بنابراین مشخص نیست که این اقدام با اذن و اجازه امیرالمؤمنین (ع) انجام شده یا نه و ممکن است دلایل اعتقادی در میان باشد.
وی تأکید کرد: برای داوری در اینگونه مسائل، باید روایت صحیحالسند پیدا کنیم تا روشن شود آیا اصحاب برای هر کاری لزوماً از اهل بیت (ع) اجازه میگرفتند یا خیر.

توکلی در ادامه به یکی از تعبیرهای پرتکرار در تاریخ بیهقی اشاره کرد و گفت: عبارت «کس چنان یاد نداشت» از جمله تعابیر ملوکانهای است که برای اغراق و مبالغه زیاد به کار میرفته است.
وی همچنین درباره کاخ «کوشک» در عبدالاعلی توضیح داد: این کاخ، یکی از کاخهای غزنویان بوده که بیرون از شهر قرار داشته است بنابراین وقتی بیهقی میگوید «از درِ عبدالاعلی فرود آمد»، منظور همین موقعیت مکانی است. بسیاری از کاخها حتی در دوره قاجار نیز خارج از بافت شهری ساخته میشدند.
توکلی در بخش دیگری از سخنانش به یکی از شیوههای صفتسازی در نثر بیهقی اشاره کرد و گفت: یکی از روشهای رایج، استفاده از حرف «ب» در ابتدای کلمه است؛ مانند «بِجد»، «بِنوا» یا «بِهوش».
وی در پایان به ساختار جملههای تعجبی در نثر بیهقی پرداخت و توضیح داد: «اینْتْ» ساختی برای بیان تعجب است که از «این» بهعلاوه ضمیر و صفت تشکیل میشود؛ مانند «اینتان مردی و مسلمانی». این تعبیر به معنای نامردی مطلق است و در فارسی امروزی میتوان آن را چنین بیان کرد: «عجب مرد نامردی!»
نظر شما